Te kroki wykonujesz dla wszytskich poszkodowanych niezależnie od wieku:

  • Sprawdź, czy miejsce jest bezpieczne.
  • Sprawdź reakcje: potrząsając za ramiona spytaj: "Czy wszystko jest w porządku?". Jeśli poszkodowany nie raeguje zadzwoń po pomoc pod nr 112 lub 999.
  • Udrożnij drogi oddechowe odchylając głowę do tyłu  i przyciągając żuchwę do szczęki.
  • Sprawdź, czy poszkodowany oddycha; patrz, czy unosi się klatka piersiowa, czy słyszysz i czujesz wydychane powietrze (masz na to 5 - 10 sekund).
  • Jeśli poszkodowany oddycha ale nie reaguje, ułóż go w pozycji bocznej bezpiecznej i kontroluj jego stan do czasu przyjazdu pomocy medycznej.
  • Jeśli poszkodowany nie oddycha, wykonaj dwa oddechy ratunkowe (każdy po 1 sek.).
  • Rzopocznij uciskanie klatki piersiowej; resuscytację krążeniowo - oddechową zacznij od 30 uciśnięć klatki piersiowej. Wykonaj takich cykli 5 w ciągu 2 minut tak, aby było 100 ucisków klatki piersiowej w ciągu minuty. Sprawdź oddech po wykonaniu 5 cykli.
  • Jeżeli poszkodowany nie odzyskał oddechu, udrożnij drogi oddechowe i ponownie podejmij resuscytację krążeniowo - oddechową.
  • Jeżeli klatka piersiowa się nie unosi (nie wykonuj więcej niż dwa oddechy) to znaczy, że drogi oddechowe pozostają niedrożne; wykonaj 30 uciśnięć klatki piersiowej, poptarz do jamy ustnej, czy nie ma w niej czegoś, co powodowało niedrożność dróg oddechowych i ponownie wykonaj dwa oddechy.

 

SYTUACJA  DOROSŁY, DZIECKO POW. 8 LAT  DZIECKO DO 8 ROKU ŻYCIA  NIEMOWLĘ PONIŻEJ 1 ROKU ŻYCIA
 Metody wentylacji   Usta - (bariera) usta
Usta - usta
Usta - nos
Usta - tracheostomia    
Usta - (bariera) usta
Usta - usta
Usta - nos
Usta - tracheostomia    
Usta - usta i nos
Usta - (bariera) usta i nos
Usta - usta
Usta - nos
Usta - tracheostomia           

UCISKANIE KLATKI              
PIERSIOWEJ

     
Lokalizacja  W połowie mostka  W połowie mostka  W dolnej części mostka
Metoda Dwie dłonie: jedna położona na klatce piersiowej, druga spleciona z nią Jedna lub dwie dłonie (uzależnione od wielkości poszkodowanego) Dwa palce
Głębokość 4-5 cm 1/3 do 1/2 głębokości klatki piersiowej 1/3 do 1/2 głębokości klatki piersiowej
Liczba uciśnięć 100 ucisnięć/min 100 ucisnięć/min 100 ucisnięć/min
Stosunek liczby oddechów do liczby uciśnięć  2:30 2:30 2:30
Kiedy wzywać wykwalifikowaną pomoc medyczną Niezwłocznie, kiedy stwierdzimy, że poszkodowany nie reaguje. Po wykonaniu pięciu cykli (2 min) resuscytacji krążeniowo-oddechowej. Po wykonaniu pięciu cykli (2 min) resuscytacji krążeniowo-oddechowej.
Użycie AED Tak, dostarczyć pojedyncze wyładowanie po 5 cyklach resuscytacji krążeniowo-oddechowej Tak, dostarczyć pojedyncze wyładowanie po 5 cyklach resuscytacji krążeniowo-oddechowej (użyj pediatrycznych elektrod) Nie
Zadławienia Uderzenia okolicy międzyłopatkowej, a następnie uciśnięcia nadbrzusza Uderzenia okolicy międzyłopatkowej, a następnie uciśnięcia nadbrzusza Uderzenia okolicy miedzyłopatkowej, uciśnięcia klatki piersiowej

 

Pojęcia kluczowe

  • Atak serca - śmierć całości albo części mięśnia serca.
  • Automatyczny defibrylator zewnętrzny (AED) - urządzenie zdolne do analizy rytmu pracy serca, rozpoznające rytmy do defibrylacji,sygnalizujące konieczność defibrylacji,którąwywołujenakomendęratownik.
  • RKO - resuscytacja krążeniowo-oddechowa polega na prowadzeniu oddechów zastępczych i uciskaniu klatki piersiowej u poszkodowanego z zatrzymaniem krążenia.
  • Łańcuch przetrwania - to cztery kroki - wczesne wezwanie pomocy, wczesna resuscytacja krążeniowo-oddechowa, wczesny dostęp do defibrylacji,wczesneprzybyciepomocymedycznej.
  • Niedrożność dróg oddechowych - całkowita lub częściowa blokada dróg oddechowych uniemożliwiająca przepływ powietrza do płuc.
  • Oddechy ratunkowe - wykonywanie oddechów zastępczych u poszkodowanego, który nie oddycha.
  • Uciskanie klatki piersiowej - obniżanie klatki piersiowej i umożliwianie jej powrotu do normalnej pozycji w trakcie prowadzenia resuscytacji krążeniowo-oddechowej.
  • Zatrzymanie krążenia - zatrzymanie akcji serca.

Zdarza się, że ktoś w trakcie połykania, zatyka sobie dużym kęsem drogi oddechowe. Śmiertelna niedrożność dróg oddechowych u małych dzieci i niemowląt jest często spowodowana drażami, klockami, piłeczkami, monetami i drobnymi zabawkami, które dzieci usiłowały połknąć.

Rozpoznanie niedrożności dróg oddechowych

Prawidłowe rozpoznanie niedrożności dróg oddechowych ma decydujące znaczenie przy właściwym udzieleniu pomocy. Bardzo ważne jest, aby nie pomylić tej nagłej sytuacji z omdleniem, atakiem serca, drgawkami lub innymi sytuacjami, które również mogą powodować nagłe zaburzenia oddychania. Ciało obce w drogach oddechowych może spowodować częściową lub całkowitą ich niedrożność. Stan ten charakteryzuje się nagłym początkiem i w większości przypadków ma miejsce w obecności innych osób. Jeżeli nastąpi częściowa niedrożność dróg oddechowych, wymiana powietrza jest zachowana. Poszkodowany jest zdolny do wywołania kaszlu. Kaszel generuje wysokie ciśnienie w drogach oddechowych, co może prowadzić do usunięcia ciała obcego. Należy poszkodowanego zachęcać do kaszlu. Jeżeli nastąpi całkowita niedrożność dróg oddechowych to:

  • oddychanie staje się niemożliwe;
  • kaszel staje się słaby i nieefektywny;
  • poszkodowany nie może mówić;
  • skóra, łożysko paznokci, wargi stają się sine;
  • poszkodowany może łapać się za szyję, ściskać ją; pojawiają się objawy paniki.

Postępowanie w przypadku niedrożności dróg oddechowych u dorosłych:

1. Ważne jest zapytanie przytomnego poszkodowanego: Czy się zadławiłeś??
2. Jeżeli poszkodowany ma objawy częściowej niedrożności dróg oddechowych:

  • zachęcaj go do kaszlu, nie rób nic więcej.

ZAPAMIĘTAJ!

Kiedy poszkodowany nie reaguje:
- Udrożnij drogi oddechowe  przez odgięcie głowy do tyłu i przyciągnięcie żuchwy do szczęki.
- Sprawdź czy oddycha  patrząc, słuchając i czując. 

 

3. Jeżeli poszkodowany ma objawy całkowitej niedrożności dróg oddechowych, ale jest przytomny, zastosuj 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową:

  • stań z boku za poszkodowanym;
  • podłóż dłoń pod mostek poszkodowanego  pochyl go do przodu, aby ciało obce z dróg oddechowych mogło przedostać się do ust, a nie przesuwało w głąb;
  • po każdym uderzeniu sprawdzaj czy ciało obce przypadkiem się nie wydostało; masz usunąć ciało obce, co nie oznacza konieczności wykonania wszystkich 5 prób.

4. Jeżeli drogi oddechowe nadal pozostają niedrożne, zastosuj 5 uciśnięć nadbrzusza:

  • stojąc za poszkodowanym obejmij go ramionami na wysokości nadbrzusza;
  • pochyl go do przodu;
  • zaciśnij dłoń w pięść i umieść ją pomiędzy pępkiem a wyrostkiem mieczykowatym;
  • wolną ręką złap za pięść i silnie pociągnij do wewnątrz i ku górze.

UWAGA!

Jeżeli poszkodowany leży na plecach, ma najczęściej niedrożne drogi oddechowe. Czasami wystarczy udrożnić drogi oddechowe, aby powrócił spontaniczny efektywny oddech.

 

 

5. Jeżeli drogi oddechowe nadal pozostają niedrożne, powtarzaj uderzenia w okolicę międzyłopatkową i uciśnięcia nadbrzusza.
6. Jeżeli poszkodowany straci przytomność:

  • ułóż go bezpiecznie na ziemi;
  • zadzwoń po pomoc medyczną pod nr 112 lub 999;
  • rozpocznij resuscytację krążeniowo-oddechową, rozpoczynając od uciśnięć mostka;
  • kontynuuj czynności do przyjazdu pomocy medycznej.

Postępowanie w przypadku ciała obcego w drogach oddechowych u małych dzieci i niemowląt:

1. Jeżeli dziecko kaszle efektywnie, zachęcaj je do kaszlu, żadne dodatkowe działania nie są potrzebne. Jeżeli kaszel stanie się nieefektywny, natychmiast wołaj o pomoc i oceń stan świadomości dziecka.
2. Jeżeli dziecko jest przytomne, ale nie kaszle albo kaszel jest nieefektywny, wykonaj 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową:

  • po każdym uderzeniu sprawdzaj, czy ciało obce się wydostało;
  • masz usunąć ciało obce, co nie oznacza konieczności wykonania wszystkich 5 prób;
  • jeżeli drogi oddechowe nadal pozostają niedrożne, zastosuj 5 uciśnięć mostka.

U niemowląt:

1. Ułóż dziecko głową w dół;
2. Pamiętaj o asekuracji głowy niemowlęcia i prawidłowym trzymaniu;
3. Wykonaj 5 uderzeń nadgarstkiem jednej ręki w okolicę międzyłopatkową;
4. Obróć dziecko na wznak, skierowane głową w dół;
5. Utrzymuj dziecko głową w dół na twoim przedramieniu opartym o udo;
6. Wyznacz miejsce jak do uciśnięć klatki piersiowej;
7. Wykonaj 5 uciśnięć.

Jeżeli przedmiot został usunięty, oceń stan dziecka.
Zawsze istnieje możliwość, że małe elementy pozostały w drogach oddechowych dziecka. Skontaktuj się z lekarzem.



Jeżeli dziecko z niedrożnymi drogami oddechowymi jest nieprzytomne, to:

  • połóż je na twardej powierzchni,
  • wezwij pomoc,
  • otwórz usta dziecka i poszukaj widocznych ciał obcych; jeżeli je widzisz, podejmij jednorazową próbę usunięcia ich;
  • udrożnij drogi oddechowe;
  • wykonaj 5 oddechów ratowniczych;
  • postępuj zgodnie z algorytmem resuscytacji krążeniowo-oddechowej;
  • po każdej serii uciśnięć sprawdzaj, czy w jamie ustnej nie ma ciała obcego;
  • jeżeli dziecko zaczyna odzyskiwać przytomność i wykonywać spontaniczne efektywne oddechy, kontroluj jego stan do czasu przybycia pomocy medycznej.

Jeżeli dziecko z niedrożnymi drogami oddechowymi nie oddycha:

  • wezwij pomoc, dzwoniąc pod nr 112 lub 999;
  • powiedz, aby przyniesiono defibrylator AED;
  • wykonaj pięć oddechów ratunkowych;
  • rozpocznij uciśnięcia klatki piersiowej w tempie 30:2 i kontynuuj do czasu przyniesienia AED lub przybycia pomocy medycznej.

Jeżeli dziecko oddycha:

  • ułóż je w pozycji bocznej bezpiecznej;
  • zbierz wywiad;
  • w zależności od sytuacji wezwij pomoc;
  • kontroluj stan poszkodowanego do czasu przyjazdu pomocy medycznej.

 

 

Kiedy wystąpi nagłe zatrzymanie krążenia, poszkodowany potrzebuje natychmiastowego podjęcia resuscytacji krążeniowo-oddechowej, automatycznego defibrylatora(AED), pomocy medycznej. Resuscytacja krążeniowo-oddechowa (RKO) polega na dostarczeniu tlenu do płuc oraz utlenowanej krwi do mózgu i innych narządów dzięki masażowi pośredniemu serca.

Sprawdzanie reakcji poszkodowanego

Kiedy miejsce jest bezpieczne, delikatnie potrząśnij za ramiona i głośno zapytaj: Czy wszystko w porządku??
Jeżeli poszkodowany nie odpowiada, poproś świadka, aby zadzwonił pod numer 112 lub 999.
Jeżeli jesteś sam, zadzwoń pod numer 112 lub 999.
Jeżeli jesteś sam i poszkodowanym jest dziecko, podejmij resuscytację krążeniowo-oddechową przez ok. 2 min (5 cykli) i zadzwoń pod numer 112 lub 999.

Udrożnianie dróg oddechowych

  • Umieść poszkodowanego na plecach na twardym podłożu.
  • Przed rozpoczęciem resuscytacji krążeniowo-oddechowej, udrożnij drogi oddechowe i sprawdź, czy poszkodowany normalnie oddycha.
  • Udrożnij drogi oddechowe, wykonując odgięcie głowy i uniesienie żuchwy. Spowoduje to usunięcie przeszkód w przepływie powietrza do płuc i należy tak postąpić bez względu na to, czy poszkodowany jest przytomny czy nie.
  • Wzrokiem, słuchem i dotykiem przez 5-10 s. oceń czy występuje prawidłowy oddech.
  • Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości, czy oddech jest prawidłowy, postępuj tak, jakby był nieprawidłowy.

RESUSCYTACJA ODDECHOWA

Jeżeli poszkodowany nie oddycha, rozpocznij resuscytację oddechową.
Utrzymując drożność dróg oddechowych, zaciśnij skrzydełka nosa poszkodowanego, używając palca wskazującego i kciuka ręki umieszczonej na czole poszkodowanego. Pozostaw usta lekko otwarte, jednocześnie utrzymując uniesienie żuchwy.

UWAGA!

Unikaj wdmuchiwania zwiększonej objętości powietrza poszkodowanemu, gdyż może się ono dostawać wówczas do żołądka i powodować komplikacje w dalszym postępowaniu.


Jest kilka metod prowadzenia resuscytacji oddechowej:

  • usta - maska
  • usta - nos
  • usta - usta

Usta - maska

Maska stanowi barierę pomiędzy ustami poszkodowanego a ustami ratownika. Zastosowanie maski zapobiega możliwości nabycia infekcji oraz niweluje barierę psychiczną.

 

 

Usta - nos

Metoda ta ma zastosowanie, jeżeli nie możemy otworzyć ust poszkodowanego lub gdy występuje uraz tej okolicy. Należy ją rozważyć, gdy mamy problemy z utrzymaniem szczelności metodą usta ? usta, gdy poszkodowany jest w wodzie. Wówczas odchyl głowę poszkodowanego do tyłu, zamknij mu usta i wdmuchuj powietrze przez nos.

 

Usta - usta

Weź normalny oddech i obejmij szczelnie usta poszkodowanego swoimi ustami, upewniając się, że nie ma przecieku powietrza. Wdmuchuj powoli powietrze do ust poszkodowanego przez ok. 1 s., tak jak przy normalnym oddechu.
Obserwuj, czy klatka piersiowa poszkodowanego się unosi. Tak wykonany oddech jest w pełni efektywny.
Utrzymując odgięcie głowy i uniesienie żuchwy, odsuń swoje usta od ust poszkodowanego i obserwuj, czy podczas wydechu opada jego klatka piersiowa. Ponownie nabierz powietrza i wdmuchnij je do ust poszkodowanego, dążąc do wykonania dwóch oddechów ratowniczych.

Jeżeli wykonane na wstępie dwa oddechy ratownicze nie powodują uniesienia klatki piersiowej jak przy normalnym oddychaniu, to:

  • sprawdź jamę ustną i usuń widoczne ciała obce,
  • sprawdź, czy odgięcie głowy i uniesienie żuchwy zostały wykonane poprawnie.

ZAPAMIĘTAJ!

Prowadzenie oddechu zastępczego metodą usta-usta ma bardzo duże znaczenia dla poszkodowanego, jednak czasami bariera psychiczna i obawa przed infekcjami jest tak duża, że nie możesz jej przełamać. W takiej sytuacji uciskaj tylko klatkę piersiową.


MASAŻ POŚREDNI SERCA

Uciskanie klatki piersiowej wytwarza minimalny przepływ krwi przez mózg i mięsień sercowy. Preferowane jest uciskanie klatki piersiowej dwoma rękami u dorosłego, jedną ręką u dziecka oraz dwoma palcami u niemowlęcia.
Efektywne uciśnięcia klatki piersiowej powinny być energiczne i mocne.

  • Podejmując uciskanie klatki piersiowej, za każdym razem powinieneś ułożyć ręce na środku klatki piersiowej.
  • Należy uciskać klatkę piersiową z częstotliwością ok. 100 uciśnięć/min.
  • Zwracaj uwagę na głębokość uciśnięć (ok. 4-5 cm u dorosłego).
  • Wykonuj 30 uciśnięć klatki piersiowej w tempie ok. 100 uciśnięć/min., następnie dwa oddechy i powtarzajm tak, aby wykonać 5 cykli w ciągu 2 minut.
  • Kontynuuj resuscytację krążeniowo-oddechową do czasu dostarczenia defibrylatora AED. Wówczas postępuj zgodnie z jego instrukcjami do momentu zauważenia oznak krążenia albo przybycia pomocy medycznej.

RESUSCYTACJA KRĄŻENIOWO-ODDECHOWA DOROSŁYCH

1. Upewnij się, czy poszkodowany oraz świadkowie zdarzenia są bezpieczni.
2. Sprawdź, czy poszkodowany reaguje; potrząśnij go lekko za ramiona i spytaj: Czy wszystko w porządku??.
Jeżeli to możliwe, obróć poszkodowanego na plecy.
3. Poleć świadkowi zdarzenia, aby zadzwonił po wykwalifikowaną pomoc medyczną pod nr 112 lub 999 oraz przyniósł defibrylator AED, jeżeli jest dostępny.
4. Udrożnij drogi oddechowe, odchylając głowę poszkodowanego do tyłu i przyciągając żuchwę do szczęki.
5. Sprawdź, przez 5-10 sek., czy poszkodowany oddycha; patrz, czy unosi się klatka piersiowa, słuchaj i wyczuj ruch powietrza. Jeżeli poszkodowany oddycha, ułóż go w pozycji bezpiecznej ustalonej i sprawdzaj jego stan.
6. Jeżeli poszkodowany nie oddycha, wykonaj dwa oddechy ratunkowe (każdy po 1 sek.). Jeżeli nie uzyskasz ruchu klatki piersiowej, sprawdź drożność dróg oddechowych.
7. Rozpocznij uciskanie klatki piersiowej:

  • ułóż nadgarstek jednej ręki w połowie mostka poszkodowanego;
  • ułóż nadgarstek drugiej ręki na pierwszym nadgarstku;
  • spleć palce obu rąk;
  • pochyl się nad poszkodowanym, wyprostowane ramiona ustaw prostopadle do mostka i uciskaj na głębokość 4-5 cm;
  • po każdym uciśnięciu zwolnij nacisk na klatkę piersiową, nie odrywając dłoni od mostka. Powtarzaj uciśnięcia z częstotliwością ok. 100/min.;
  • okres uciskania i zwalniania ucisku powinien być taki sam;
  • udrożnij drogi oddechowe i wykonaj dwa wdechy (każdy po 1 sek.);

8. Kontynuuj cykle: 2 oddechy na 30 uciśnięć mostka do czasu powrotu samoistnego krążenia, dostarczenia defibrylatora AED (wówczas dostosuj się do jego komend) lub przybycia pomocy medycznej.

RESUSCYTACJA KRĄŻENIOWO-ODDECHOWA DZIECI

1. Upewnij się, czy poszkodowane dziecko oraz świadkowie zdarzenia są bezpieczni.
2. Sprawdź, czy poszkodowane dziecko reaguje. Potrząśnij je lekko za ramiona i spytaj: Czy wszystko w porządku??. Jeżeli to możliwe, obróć poszkodowane dziecko na plecy.
3. Poleć świadkowi zdarzenia aby zadzwonił po pomoc medyczną pod nr 112 lub 999 oraz przyniósł defibrylator AED, jeżeli jest dostępny.
4. Udrożnij drogi oddechowe, odchylając głowę do tyłu i przyciągając żuchwę dziecka.
5. Sprawdź przez 5-10 sek., czy dziecko oddycha, patrz, czy unosi się klatka piersiowa, słuchaj i wyczuj ruch powietrza. Jeżeli dziecko oddycha, ułóż je w pozycji bezpiecznej ustalonej i sprawdzaj jego stan.
6. Jeżeli dziecko nie oddycha, delikatnie usuń widoczne ciała obce, mogące powodować niedrożność dróg oddechowych, wykonaj pięć pierwszych oddechów ratunkowych (każdy po 1 sek.).
7. Jeżeli nie uzyskasz ruchu klatki piersiowej, sprawdź drożność dróg oddechowych i rozpocznij uciskanie klatki piersiowej:

  • ułóż nadgarstek albo dwie ręce w połowie klatki piersiowej;
  • uciśnięcia powinny być na tyle silne, aby obniżyć mostek do ok. 1/3 głębokości klatki piersiowej;
  • należy uciskać klatkę piersiową z częstotliwością ok. 100 ucisków/min.;
  • po 30 uciśnięciach klatki piersiowej należy udrożnić drogi oddechowe i wykonać dwa wdechy (po 1 sek. każdy);
  • uciskanie klatki piersiowej i oddechy powinno się kontynuować w stosunku 30:2.

8. Kontynuuj cykle 2 oddechy na 30 uciśnięć mostka do czasu powrotu samoistnego krążenia, dostarczenia defibrylatora AED (wówczas dostosuj się do jego komend) lub przybycia pomocy medycznej.

RESUSCYTACJA KRĄŻENIOWO-ODDECHOWA NIEMOWLĘCIA

1. Upewnij się, czy poszkodowane niemowlę oraz świadkowie zdarzenia są bezpieczni.
2. Sprawdź, czy poszkodowane niemowlę reaguje, potrząśnij je lekko za ramiona. Jeżeli to możliwe, obróć poszkodowane niemowlę na plecy.
3. Poleć świadkowi zdarzenia, aby zadzwonił po pomoc medyczną pod nr 112 lub 999.
4. Udrożnij drogi oddechowe niemowlęcia. Ułóż głowę niemowlęcia w pozycji neutralnej i unieś brodę.
5. Sprawdź, przez 5-10 sek. czy niemowlę oddycha; patrz, czy unosi się klatka piersiowa, słuchaj i wyczuj ruch powietrza. Jeżeli niemowlę oddycha, obserwuj jego stan.
6. Jeżeli niemowlę nie oddycha, delikatnie usuń widoczne ciała obce mogące powodować niedrożność dróg oddechowych, wykonaj pięć pierwszych oddechów ratunkowych (każdy po 1 sek.).
7. Jeżeli nie uzyskasz ruchu klatki piersiowej sprawdź drożność dróg oddechowych i rozpocznij uciskanie klatki piersiowej:

  • gdy jest jeden ratownik zaleca się masaż opuszkami dwóch palców; gdy jest dwóch ratowników należy użyć dwóch kciuków i dwóch dłoni obejmujących klatkę piersiową niemowlęcia;
  • palce należy ułożyć w połowie mostka;
  • uciśnięcia powinny być na tyle silne, aby obniżyć mostek do ok. 1/3 głębokości klatki piersiowej;
  • należy uciskać klatkę piersiową z częstotliwością ok. 100 uciśnięć/min.

8. Powtarzaj cykle 2 oddechy na 30 uciśnięć mostka do czasu powrotu samoistnego krążenia lub przybycia pomocy medycznej.

 

ZAWAŁ SERCA I ZATRZYMANIE KRĄŻENIA

Zawał serca ma miejsce, kiedy dochodzi do uszkodzenia mięśnia serca. Mięsień serca umiera, kiedy tętnica dostarczająca utlenowaną krew zostanie częściowo lub całkowicie zamknięta. Ma to miejsce wówczas, gdy powstaje zakrzep w jednej lub w kilku tętnicach wieńcowych. Jeżeli uszkodzenie mięśnia serca jest rozległe, dochodzi do zatrzymania akcji serca.

 

UWAGA!

Nagłe zatrzymanie krążenia u osób dorosłych wymaga najczęściej defibrylacji. Wczesna defibrylacja jest najistotniejszym czynnikiem przeżycia poszkodowanego z nagłym zatrzymaniem krążenia.


ŁAŃCUCH PRZEŻYCIA

Niewiele osób, u których wystąpi nagłe zatrzymanie krążenia, przeżyje; wszystko zależy od szybkiej pomocy w miejscu zdarzenia. Łańcuch przeżycia jest to uniwersalny algorytm przedstawiający idealną kolejność czynności,jakie należy wykonać, jeżeli ma miejsce zatrzymanie krążenia. Łańcuch przeżycia składa się z następujących czterech połączonych ogniw:

1. Wczesne rozpoznanie stanu nagłego, wezwanie służb ratowniczych (telefon 112 dający sygnał służbom o zdarzeniu).
2. Wczesna resuscytacja krążeniowo-oddechowa (powoduje zminimalizowanie czasu, w którym krew przestaje krążyć).
3. Wczesna defibrylacja (po podłączeniu defibrylatora AED zastosować się do jego poleceń).
4. Wczesne wdrożenie zaawansowanych zabiegów resuscytacyjnych (przybycie na miejsce zdarzenia pomocy medycznej powoduje wdrożenie zaawansowanych zabiegów ratujących życie).
Przerwanie jednego z ogniw łańcucha powoduje zmniejszenie szans na przeżycie poszkodowanego.

Czynniki wystąpienia choroby wieńcowej

Jest kilka czynników, które przyczyniają się do zwiększonego ryzyka wystąpienia choroby wieńcowej.
1. Czynniki ryzyka choroby wieńcowej (sercowo-naczyniowej) niepodlegpodlegające modyfikacji:

  • wiek: mężczyźni - 45 lat; kobiety - 55 lat;
  • mężczyźni < 55 r.ż; kobiety < 65 r.ż; wczesne występowanie w rodzinie choroby niedokrwiennej serca;
  • rozwinięta choroba sercowo-naczyniowa na podłożu miażdżycy.


2. Czynniki ryzyka choroby wieńcowej (sercowo-naczyniowej) podlegające modyfikacji:

  • nieprawidłowe żywienie;
  • palenie papierosów;
  • mała aktywność fizyczna;
  • zwiększone stężenie cholesterolu LDL;
  • obniżone stężenie cholesterolu HDL;
  • podwyższone ciśnienie tętnicze;
  • cukrzyca; upośledzona tolerancja glukozy;
  • nadwaga lub otyłość;
  • stres działający długoterminowo.